عربستان و امارات در جنگ یمن با خود درگیرند

"عربستان و یمن شاید شرکای نزدیکی با هدفی مشترک یعنی مقابله با یک گروه در یمن باشند اما علایق گوناگون آنها در حالی در تضاد با یکدیگر است که درگیری‌های شدید بین متحدان آنها در این کشور جنگ زده رخ داده است."

ایسنا: نیوزویک در گزارشی می‌نویسد: «درگیری‌های خشونت بار بین گاردهای عبد ربه منصور هادی، رئیس جمهوری در تبعید یمن تحت حمایت عربستان و جدایی طلبان شورای انتقالی جنوبی مورد حمایت امارات روز پنجشنبه و در شهر بندری عدن وارد دومین روز خود شد. هر دو گروه مخالف گروه حوثی‌ها یا انصارالله هستند اما جدایی طلبان جنوبی به دنبال استقلال جنوب یمن هستند همانطور که از سال‌های ۱۹۶۷ تا ۱۹۹۰ اینگونه بود.

دولت هادی امارات را به حمایت از ادعاهای جنوبی برای جدایی طلبی متهم می‌کند و اگرچه دو طرف دست کم یکبار سال گذشته با هم تقابل داشتند، این جدیدترین درگیری خشونت بار در بحبوحه یکسری تحولاتی رخ داد که آزمونی برای ارتباط بین ریاض و ابوظبی به شمار می‌رود.

وزارت خارجه آمریکا روز پنجشنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد:‌ ایالات متحده به شدت نگران درگیری‌های خشونت‌بار و مرگبار در عدن است، ما از طرف‌های درگیر می‌خواهیم تا از بدتر شدن اوضاع و درگیری‌های بیشتر اجتناب و این اختلافات را از طریق گفتگو حل و فصل کنند. دامن زدن به اختلافات بیشتر و خشونت در یمن تنها باعث رنجش بیشتر مردم یمن و دامنه‌دار شدن این جنگ می‌شود. گفتگو تنها راه برای دستیابی به یک یمن با شکوه،‌ متحد و با ثبات است.

همزمان با شنیده شدن صدای تیراندازی‌ها و رعب و وحشت در عدن، شبکه خبری بی.بی.سی گزارش داد که یک غیرنظامی در تیراندازی‌های روز پنجشنبه و یک روز پس از کشته شدن سه تن در درگیری‌ها جان خودش را از دست داده است. خبرگزاری آسوشیتدپرس نیز گزارش داد که یک گارد ریاست جمهوری کشته شده و خبرگزاری فرانسه نیز تعداد تلفات جدایی طلبان جنوبی را دو تن اعلام کرد.

درگیری‌های اخیر زمانی آغاز شد که موشکی از سوی حوثی‌ها به یک رژه نیروهای شبه نظامی جنوبی‌ها در عدن اصابت کرد و ده‌ها تن را به کام مرگ کشاند. شورای انتقالی جنوبی نیز مقصر این رویداد را گروه حامی دولت به نام اصلاح دانست و مدعی شد که این حمله با هدف تضعیف تسلط جدایی طلبان بر این شهر استراتژیک است که هادی دولت خود را در آن جای داده است.

درگیری‌های مسلحانه در یک مراسم تدفین که برای نیروهای جنوبی برگزار شده بود، نیز شنیده شد. در پی یک نشست فوق‌العاده شورای جنوبی به ریاست "هانی علی بن برک"، معاون ریاست جمهوری، بیانیه‌ای با این مضمون منتشر شد؛ از مردم جنوبی خواسته شد تا به سمت کاخ معاشیق رفته تا دولت تروریسم و فاسدی را براندازند که با حزب تروریستی "اصلاح" متحد است و به روند بیهودگی و عبث آن در قبال مردم پایان دهند.

این بیانیه بر به رسمیت شناختن هادی به عنوان رئیس جمهوری یمن و همچنین تعهد به ادامه جنگ با حمایت عربستان و امارات علیه حوثی‌ها مجددا تاکید کرده است. گارد ریاست جمهوری هادی هنوز وظیفه دفاع از کاخ را در بحبوحه تبادل تیراندازی‌ها بر عهده دارد.

احمد المیسری، وزیر کشور یمن روز پنجشنبه در توئیتی نوشت:‌ ما اقدامات غیرمسئولانه گروه‌های شورای انتقالی را که از تسلیحات سنگین استفاده و برای یورش به نهادهای دولتی تلاش می‌کنند، رد می‌کنیم. ما بر تعهداتمان برای حفظ نهادهای دولتی و امنیتی شهروندان تاکید داریم و به تمامی اقدامات در راستای تبعیض قایل شدن علیه نهادها و اشخاص رسیدگی می‌کنیم و به حمایت از تمامی افراد باهوش و قابل احترام و برادرانمان در این ائتلاف می‌پردازیم.

جنگ یمن ریشه در یکسری از اعتراضات انقلاب‌های عربی دارد که در سال ۲۰۱۱ خاورمیانه و شمال آفریقا را دگرگون کرد. راهپیمایی‌های گسترده به برکناری علی عبدالله صالح، رهبر یمن در ۲۰۱۲ و روی کار آمدن هادی منجر شد که او هم با اعتراضات گسترده همزمان با بی ثبات شدن کشور به دلیل اقدامات شبه نظامی‌گرایانه از سوی حوثی‌ها و القاعده روبرو شد.

حوثی‌ها در سال ۲۰۱۵ تلاش کردند تا صنعا را به کنترل خود درآورند و این اقدام باعث شد تا هادی به عدن بگریزد در حالی که عربستان متحدان عربی را برای تشکیل یک ائتلاف به منظور آغاز بمباران شبه نظامیان بسیج می‌کرد. آنچه که پس از آن رخ داد، یک بن‌بست با شیوع بیماری‌های واگیردار و مزمن، سوءتغذیه و تلفات مداوم غیرنظامیان بود که به گفته سازمان ملل، بدترین بحران بشری جهان است.

ایالات متحده حمایت ویژه و چشمگیری را برای ائتلاف به رهبری عربستان پیشنهاد کرده و دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا تمامی رای‌گیری‌ها برای مجبور کردن پنتاگون در قطع ارتباط با این درگیری‌ها را در پی اتهامات مربوط به نقض حقوق بشر و روابط بین ائتلاف به رهبری عربستان، القاعده و سایر گروه‌های تروریستی وتو کرده است. واشنگتن، ریاض را متحد اصلی خود در راستای اقدامات برای منزوی کردن تهران می‌داند و جنگ یمن یک صحنه نبرد فعال برای پایان دادن به ارتباط ادعایی بین ایران و حوثی‌هایی است که مکررا آن را انکار می‌کنند.

امارات نیز یک متحد مهم برای واشنگتن علیه ایران است، اگرچه امارات روابطش با تهران را آنطور که ریاض در سال ۲۰۱۶ به طور کامل قطع کرد، این کار را انجام نداد. با وجود افزایش ناآرامی‌ها در بحبوحه تنش‌های ایران و آمریکا در خلیج فارس، امارات یک موضع متمایز به خود گرفته است.

نخست، عبدالله بن زاید آل نهیان، وزیر خارجه امارات در ژوئن از مقصر جلوه دادن ایران بابت حملات به نفتکش‌ها در نزدیکی خلیج عمان امتناع و موضع خود را از عربستان و آمریکا جدا کرد. انور قرقاش، وزیر مشاور امارات در امور خارجه نیز ماه گذشته میلادی تایید کرد که کشورش به دنبال بیرون کشیدن حضور نظامی در یمن به ویژه در بندر حدیده است و مقام‌های گارد ساحلی امارات هم یک تفاهم‌نامه درباره امنیت دریایی مشترک با نیروی امنیت مرزی ایران امضا کردند.

امارات تلاش کرده تا مساله جدایی‌اش از عربستان را کم اهمیت جلوه کند و حتی به نظر می‌رسید قرقاش می‌خواهد اعلام کند ابوظبی در حال ملغی کردن خروج نیروهایش از یمن است. در حالی که اوضاع در عدن روز چهارشنبه وخیم شد، او توئیت کرد: تحولات حول کاخ معاشیق رو به وخامت است و درخواست برای آرامش ضروری است. وی همچنین به این مساله نیز پرداخت که تنش نمی‌تواند یک گزینه قابل قبول پس از عملیات در عدن باشد و چارچوب سیاسی، ارتباطی و گفتگو در مقابل خشونت ضروری است و اعتراضات را نمی‌توان با استفاده از زور، حل و فصل کرد.

حوثی‌ها هم به نوبه خود همزمان با افزایش تنش در ائتلاف عربستان و امارات که برای چهار سال و نیم درگیر جنگ یمن هستند، با اشتیاق فراوان نظاره‌گر هستند. محمد علی الحوثی، یکی از اعضای پیشروی شورای عالی سیاسی این گروه در توئیت روز چهارشنبه خود نوشت: پس از هشدارهای مزدوران درباره تهاجم در عدن، آیا لاف و رجزخوانی باقی می‌ماند؟ یا اینکه چون برف، ذوب می‌شود؟ هیچ آزادی و رستگاری برای استان‌های اشغال شده بجز اخراج اشغالگران و پایان دادن به روابط با آنها نیست.

در همین حال روز پنجشنبه، گروه حوثی‌ها حملات برون مرزی خود را افزایش داد و بار دیگر جنگ را به زمین عربستان کشاند. حوثی‌ها مسئولیت دو حمله به فرودگاه بین‌المللی ابها را با استفاده از پهپادهای قاصف ۲K برعهده گرفتند که در پاسخ به جنایات و محاصره مردم یمن بود.»